Aaien, niet alleen een liefkozing

Het aaien is een verbindingsteken tussen mens en dier.
De één geeft graag een aai, de ander knort, spint of smelt van genoegen als hij ze krijgt.
Het schijnt zelfs levensverlengend te werken, maar het is in ieder geval rustgevend.

Met de draad mee streelt u met de hand de flank van uw hond. U aait zijn wervelkolom en de zachte haartjes tussen zijn ogen.
U aait hem over de kop, achter en onder het oor, over de rug en schouders en streelt lieflijk zijn halsharen.
Maar betekent het aaien van de hond voor hem wel wat u denkt?
De taal van de hond is beperkt. Lichaamstaal, dus ook aaien, is een belangrijk onderdeel van de hondentaal.
In een wolvenroedel wordt hoofdzakelijk met lichaamstaal gecommuniceerd. Honden communiceren nog steeds op deze wijze.
Het hangt van het betrokken lichaamsdeel af, hoe de hond uw aai interpreteert. Maar spreken uw handen hondentaal?
Is uw taal zinvol en bevat deze geen tegenstrijdigheden?
Door een dominante hond over het bovenste gedeelte van zijn lichaam te strelen herinnert u hem aan uw vriendelijke autoriteit, zoals ook een hond hoger in rang zou doen in een roedel.
Aait u de hond echter aan het onderste gedeelte van het lichaam, dan doet u het gedrag na van een hond die spontaan zijn onderworpenheid aanvaardt. En is dat wel uw bedoeling?

Wat is een aai

Uw hond ziet aaien niet alleen als de hand die door zijn vacht gaat, maar als een menselijke imitatie van signalen die honden gebruiken om te communiceren. Door de hond op de ene of de andere manier te aaien, spreken wij met hem.
Vandaar dat het belangrijk is om hem niet zomaar wat te vertellen!

Een aai op de kop of snuit

Wanneer u met de hand de bovenkant van de kop en snuit van de hond aait, staat dat voor hem gelijk aan het opleggen van de poot of het zachtjes overbijten van de snuit van een dominante roedelgenoot. De boodschap is duidelijk: U bent vriendelijk, doch u bent de baas. Deze stimulatie doet hem goed, want een hond weet graag wie de baas is, wie de onderwerpende is en dat iedereen duidelijk zijn plaats heeft binnen de roedel.

Een aai op de rug

U bent nog steeds de baas, maar in een leuke bui. Het is te vergelijken met een dominante hond die een andere hond uitnodigt om te spelen, door een poot op de rug te leggen. Dat wil zeggen: "Oké, ik ben de baas, maar kom, we gaan spelen en ons uitleven".
Het is normaal dat uw hond spontaan zal opspringen van vreugde.
Hij denkt dat achter deze aai een wandeling, een spelletje of een lekkere bak voer verborgen zit.
Blijft dit telkens achterwege, dan zal de hond steeds gelatener op deze manier van aaien kunnen reageren.
Een ranglagere hond die een poot wil plaatsen op een ranghogere hond geeft een uitnodiging tot spelen.
Vaak wordt dit gedrag van de ranglagere direct gevolgd door een diep door de voorpoten gaan om direct te zeggen: “Ohaha, grapje! Spelen?”

Een aai op de flank

Tussen honden betekent dit een contact zonder enige vorm van agressie. De baas aait de flank en de hond vertaalt: “Hij is de baas, maar hij is ook mijn beste vriend.” Ook kan een aai op de flank uitnodigen tot spelen.
Het zou heel goed kunnen zijn dat uw hond met een speeltje aan komt zetten om aan uw wens te voldoen.

Het aaien van de nek en kin

Hemels, of helemaal geweldig. U laat hem weten dat u hem net zo graag mag als een moeder haar puppies.
Zij toont haar affectie door kleine kopknikjes en zachte likbeurtjes op deze plaats.
Uw hond waardeert die zo erg, dat hij zijn nek zal uitstrekken en u met smachtende blik zal aankijken.
Toch kan een hond een aai over de hele onderkant van zijn lichaam als een licht onderdanig signaal opvatten.
De hoogst geplaatste hond in een roedel zal niet zo snel lichaamscontact voelen wat hoger komt dan zijn eigen flank.

Het aaien van lippen en mondhoeken

Hiermee imiteert u onderdanig gedrag van een hond die lager in rang is ten opzichte van de dominante hond of het bedelgedrag van een puppy, dat bij een volwassen hond om voedsel bedelt. U stelt zich dus onderdanig op.

Het aaien van borst en buik

Deze manier van aaien is voorbehouden aan honden die beloond dienen te worden of om de hond te verzekeren van de steun van de baas. De dominante hond zal hier erg van genieten, want het scherpt zijn ego (soms zelfs een beetje te veel).
Deze wijze van aaien aangevuld met aaien op het bovenste gedeelte van de hond, wordt vaak aanbevolen bij onzekere honden.
Zo maakt men ze zekerder en tegelijkertijd worden ze een beetje aangemoedigd.
Mocht u zo uw hond willen belonen omdat deze wat onzeker is, zorg er dan voor dat uw arm voor de hond langsgaat en niet over de hond heen. Dit wordt namelijk alsnog gezien als een dominant gebaar van een ranghogere.
Bij juist dominante honden of honden die de aanmoediging niet zo duidelijk nodig hebben, kunt u beter wel de arm om de hond heen leggen om hem zo op de borst te kunnen belonen.

Het aaien op de aangeboden buik

Uw hond ligt met vier poten in de lucht en toont hierbij een traditionele positie van onderworpenheid, zoals hij dat zou doen voor een dominante hond. U dient zijn houding te aanvaarden en daarbij kunt u zijn kwetsbare buik aaien.
Dit betekent: "Oké, we hebben elkaar begrepen".

Pas op voor fouten!

Door onwetendheid kunt u in vele valstrikken lopen, die onaangename reacties bij de hond kunnen oproepen.
U neemt de hond bij het nekvel om uw ongenoegen te laten blijken over zijn gedrag.
Veel honden gaan bij deze vorm van straf al gillen om te zeggen "Ik heb het begrepen! Stop nu maar!".
Als u de hond bij het nekvel pakt, ga dan niet schudden. In de ogen van de hond dreigt u met de dood.
Immers, de wilde varianten van onze huishond maken zo hun prooi dood.
Pak daarom nooit een pup of een wat oudere hond op bij zijn nekvel.
Iets wat bij katten heel normaal is: de moederkat pakt haar kitten op bij het nekvel.
Maar iets wat bij katten heel normaal is, wordt door de hond ervaren als een straf en hiermee dwingt u de hond om zich onmiddellijk over te geven.

Stel dat u uw hond over de kop aait. Vervolgens neemt u hem voorzichtig bij de voorpoten en legt deze op uw schouders met het oog op een knuffel of om oogcontact te krijgen. Uw hond moet u beschouwen als zijn baas.
U begaat hier een grote fout. De arme hond snapt niks meer van u en voelt zich brutaal verstoord.
Voor de hond betekent dit: "Eerst aaide hij me over mijn kop om me er aan te herinneren dat hij de baas is en daarna legt hij mijn poten op zijn schouders om te vertellen dat hij de onderworpene is!
Hij was de baas en nu moet ik de orders uitdelen".

Nog een voorbeeld: U bent bijzonder boos op uw hond en laat dat weten door de onderkant van zijn kop vast te pakken en hem te dwingen u aan te kijken terwijl u hem ferm toespreekt.
Iets wat bij kinderen ook wel eens gebeurt en waarbij de ouder vaak zegt dat het kind de vader of moeder goed moet aankijken om goed te kunnen luisteren en om het kind te leren dat het een normale menselijke omgangsvorm is.
Wat wil de hond als hij gedwongen wordt om diegene aan te kijken die hem een uitbrander geeft?
Die wil u helemaal niet aankijken! Hij weet dat hij dat recht niet heeft om u aan te staren en wil daarom het liefst wegkijken om u te laten weten dat u zijn absolute baas bent.
Bovendien bent u tegenstrijdig, want u heeft immers de onderkant van zijn kop beet, wat voor de hond juist een vriendelijk, niet dominant gebaar is. Al deze fouten zouden ongewenste represailles kunnen veroorzaken.
Probeer dit te voorkomen door u te verplaatsen in de hond en uw eigen gedrag in hondentaal te vertalen.
Honden kunnen het mensengedrag niet leren, andersom wel.
Houd hier rekening mee en uw hond zal dit alles belonen met zijn eigen "knuffels", grote likbeurten, zoals hij van zijn moeder heeft geleerd toen hij nog een puppy was.

Bron: Dit artikel is eerder verschenen in onder andere het clubblad van de KC Noord-West Veluwe, KC Zeist en Omstreken en KC- Nederveluwe.